Realistische foto’s van dakloosheid

Het creëren van bewustwording en het doorbreken van stereotypen waren 2 van de doelen van de fotografen van Ik weet waar je hart woont. Hun ervaring in het leven op straat en het verblijf bij een dak- en thuislozenopvang vertaalden ze in zelfgemaakte foto’s die regiogenoten hun kijk op de omgeving lieten zien. En met succes, want na de regio is een deel van de foto’s die zij maakten nu via Het Beelddepot ook beschikbaar voor de landelijke media.

In 2021 werd het fotoproject genomineerd voor de Waterweg Cultuurprijs. Waarna het uitgroeide tot een reis vol nieuwe ervaringen en persoonlijke groei. De uitvoering van Ik weet waar je hart woont is mogelijk dankzij diverse donaties.

Een deel van de foto’s was eerder te zien tijdens een unieke expositie in de Windwijzer in Vlaardingen.

Ik weet waar je hart woont raakt bezoekers

Zaterdag 6 januari opende Roxanne Dixon in de Windwijzer in het bijzijn van ruim 60 aanwezigen de fototentoonstelling Ik weet waar je hart woont. Een indrukwekkende tentoonstelling met foto’s van en door (oud)bewoners van dak- en thuislozenopvang De Elementen (Stoed). Foto’s die het beperkte beeld over daklozen veranderen. Zowel voor de buitenwereld als voor het zelfbeeld van de dakloze, dat door de maatschappij negatief wordt beïnvloed.

Kleur geven
“De meeste mensen hebben een eenzijdig beeld van daklozen; mannen van middelbare leeftijd met een verslaving en een smoezelig uiterlijk. Tijdens mijn werk bij De Elementen heb ik geleerd dat er geen stereotype dakloze is. Dit wilden Rob, Marleen en ik met foto’s en verhalen laten zien. Tegelijkertijd gaven we 5 (oud)bewoners van de opvang een camera. Om hun talenten te ontdekken en hun kijk op de wereld te laten zien”, aldus Roxanne Dixon, voormalig teamleider De Elementen.

Rob van Herwaarden, fotograaf, vult aan: “In zo’n moeilijke periode van dakloosheid is het heel belangrijk om de ruimte en mogelijkheden te krijgen en aangemoedigd te worden om meer te doen dan alleen overleven. Juist met creativiteit kun je aan jezelf en anderen bewijzen dat je niet niemand bent. Het verbindt je met anderen en het houdt de hoop levend dat je aan je leven een andere kleur kunt geven”.

Anders kijken
De tentoonstelling toont emotie en kwetsbaarheid en heeft het vermogen om de bezoekers te laten nadenken over het eigen beeld van daklozen. Portretfoto’s die de tegenstelling tonen tussen de mens in een grauw en dakloos bestaan en een leven waarin dezelfde mens kleurrijk en met levenslust dromen najaagt. Afgewisseld met foto’s van de wereld door de ogen van iemand die dakloos is. Samen met de interviewfragmenten bij de foto’s, geschreven door tekstschrijver Marleen Bos, weet de tentoonstelling de harten van de bezoekers te raken.

De tentoonstelling is t/m 29 maart 2024 gratis te bezoeken in De Windwijzer, Schiedamseweg 95 in Vlaardingen. De Windwijzer is geopend op maandag tot en met donderdag van 09.00 – 14.00 uur.

Helpen vanuit jouw hart
Wil jij de (oud)bewoners van De Elementen helpen om hun dromen waar te maken? Neem contact op met De Elementen op elementenmentoren@stoed.nl. Jouw hulp wordt zeer gewaardeerd.

Tekst bij de foto: Marleen Bos, Roxanne Dixon, Rob van Herwaarden en 3 van de 5 nieuwe fotografen

© foto’s: Maarten Roukema

Expositie: “Ik weet waar je hart woont”

Op 6 januari om 16.00 uur (inloop vanaf 15.30 uur) opent Roxanne Dixon, voormalig teamleider bij De Elementen/Stoed, de expositie ‘Ik weet waar je hart woont’. Deze expositie in de Windwijzer in Vlaardingen toont een aantal portretfoto’s van dak- en thuisloze mensen die gemaakt zijn door fotograaf Rob van Herwaarden. Tekstschrijfster Marleen Bos interviewde hen en schreef begeleidende teksten bij de foto’s. Ook maakten deze tijdelijke bewoners van dak- en thuislozenopvang De Elementen zelf foto’s van hun dagelijks leven. Hun portretten en hun eigen werk zijn op deze expositie te zien. De Windwijzer en Stoed presenteren met trots Annemieke, Avy, Danny, Hafid en Rachid.

Zichtbare levenslust
Begin 2021, midden in de coronaperiode, verzorgde De Windwijzer enkele maanden de dagopvang voor dak- en thuislozen in Vlaardingen. Fotograaf Rob van Herwaarden – op dat moment betrokken bij de opvang – maakte van hen een aantal portretfoto’s. Trots lieten ze deze foto’s zien aan Roxanne Dixon, toen teamleider bij nachtopvang De Elementen.

Roxanne: “De foto’s ontroerden mij. Hoewel ik de situaties en zorgen ken van de mensen die ik destijds begeleidde, zag ik ook hun levenslust. De foto’s straalden kracht uit. Ik belde Rob om te brainstormen over mijn wens iets te willen doen aan de negatieve beeldvorming van dak- en thuislozen: het beeld van verslaafde, vervuilde, bedelende mannen van middelbare leeftijd die op een bankje in het park slapen. Waarom ik dat wilde? Omdat het om mensen gaat. Mensen zoals jij en ik, die iets is overkomen wat ieder van ons kan gebeuren.”

Portretfoto’s
Een project was geboren. De projectgroep werd uitgebreid met tekstschrijfster Marleen Bos en startte met zes deelnemers: zes mensen zonder thuis of dak boven hun hoofd die op dat moment verblijven bij De Elementen. Rob portretteerde hen in zwart-wit in of bij de nachtopvang en in kleur in de wereld waar ze van dromen, op een moment dat ze hoopvol, vrij en op hun gemak zijn. Beelden van een leven vóór en na de dakloosheid. Die portretfoto’s in groot formaat zijn de basis van de expositie.

Eigen leven in beeld
Voor het tweede onderdeel van het project gingen de deelnemers op pad om hun leven in beeld te brengen. Ter voorbereiding hielp fotograaf Michel Bles van het Beelddepot hen een eindje op weg: Wat wil je laten zien? Welk verhaal wil je vertellen? En: Hoe maak je goede foto’s?

Ter inspiratie gingen de deelnemers op stadssafari met voormalig verslaafde en dakloze Patrick van der Jagt à la ‘Caveman’ (bekend van het RTL-programma ‘het Rotterdam Project’ gepresenteerd door Beau van Erven Dorens). Als inmiddels gevierd fotograaf is Patrick een treffend rolmodel voor de deelnemers.

De expositie toont een selectie van de foto’s die de deelnemers zelf hebben gemaakt.

Gedurende het traject ontmoette en sprak Marleen Bos de deelnemers meerdere malen. Fragmenten uit de gesprekken maken onderdeel uit van de begeleidende teksten bij de foto’s.

Van de zes startende deelnemers bleven er uiteindelijk vier over. Hun portretten zijn, samen met hun eigen werk, te zien op deze expositie. Met trots presenteren wij: Annemieke, Avy, Danny en Hafid. Ook van Rachid – die helaas moest afhaken – zijn foto’s te zien omdat hij zo’n fantastisch goede en creatieve fotograaf bleek te zijn.

Duur en locatie
De expositie is van 6 januari tot en met 29 maart 2024 te bezoeken in De Windwijzer, Schiedamseweg 95 in Vlaardingen. De Windwijzer is geopend op maandag tot en met donderdag van 09.00 – 14.00 uur. Toegang is gratis.

 

Ik weet waar je hart woont

Wat geweldig om het vervolg te zien! Het fotoproject ‘Ik weet waar je hart woont’ van dak- en thuislozenopvang De Elementen is in volle gang. Huidige en voormalige bewoners van de opvang Rachid, Danny, Avy, Annemiek en Hafid zijn op dit moment druk bezig met fotograferen. Naast het maken van foto’s zijn ze op inspiratie tour geweest met Patrick van der Jagt (bekend van The Rotterdam Project), bezochten ze de foto expositie ”Wonderful Things” van Tim Walker en namen ze deel aan een workshop van Michiel Bles. Op dit moment worden de deelnemers zelf op de foto gezet. Ze staan dus zowel voor als achter de camera.

Ontwikkeling van talenten en trots
Voor de deelnemers is dit project veel meer dan leren hoe zij mooie foto’s kunnen maken. Zoals een van hen aangeeft: “Ik wil mensen laten zien dat dakloos zijn meer is dan bijvoorbeeld verslaafd zijn. Dat is toch waar veel mensen bij daklozen aan denken. Daarnaast is het een afsluiting van mijn periode van dakloosheid. Ik voel me steeds meer mens worden en ik kan weer genieten van kleine dingen. Door het fotograferen vallen ze me ook meer op”.

Dit is precies waar het project voor is opgezet: laten zien wie de mensen zonder dak boven hun hoofd of zonder thuis zíjn, uit welke situatie ze komen, wat hun krachten en dromen zijn en waar hun hart woont. Door mee te doen aan dit project hervinden ze zichzelf, ontwikkelen ze vaardigheden en talenten en kunnen ze weer trots zijn op zichzelf.

Mogelijk dankzij donaties
De uitvoering van Ik weet waar je hart woont is mogelijk dankzij donaties van gemeente Schiedam, gemeente Vlaardingen, Fonds Schiedam Vlaardingen e.o., DeltaPORT donatiefonds, Elise Mathilde Fonds en Stichting Aelwijn Florisz.

Waterweg Cultuurprijs
Ik weet waar je hart woont dong in 2021 mee naar de Waterweg Cultuurprijs. Helaas eindigde het project niet bij de eerste vijf. Toenmalig teamleider en initiatiefnemer Roxanne Dixon gaf destijds al aan dat het project zeker door zou gaan. Door omstandigheden is de start iets verlaat, maar het succes er niet minder om. Vanuit De Elementen / Stoed zijn we enorm trots op de deelnemers die aan dit project mee doen.

Meer weten?
Wil je meer weten over dit project of over De Elementen? Neem contact op met Bart van den Berg op 06 22 21 36 41, bvandenberg@stoed.nl.